Nga Ekrem Spahiu
-Mbretëria Shqiptare – promotori i Luftës Antifashiste-
Memorie.al / Historia i ka të gjitha dëshmitë dhe arsyetimet historike, politike, juridike dhe ushtarake, se Mbretëria Shqiptare, ishte promotori i qëndresës dhe Luftës Antifashiste. Historiografia komuniste, përkundër dëshmive të patjetërsueshme dhe arsyetimeve të paanshme, sajoi alibira për raportin e Zogut me Italinë, sikur ai e shiti Shqipërinë, sikur ai e priti krahëhapur pushtimin fashist dhe sikur ai e braktisi vendin. Por e vërteta historike, nuk përcaktohet ideologjikisht.
Është fakt që volumin më të madh të marrëdhënieve ekonomike dhe ushtarake, Zogu e adresoi me Italinë. Por pyesim: cila kohë dhe cili shtetar shqiptar, nuk e ka konsideruar Italinë partnerin më të madh strategjik? Madje edhe shteti komunist shqiptar,; konsideronte se “Marrëdhëniet tona me Italinë, janë normale, janë përmirësuar vazhdimisht dhe janë të gjitha mundësitë, për përmirësimin e mëtejshëm të tyre”.
E rëndësishme është të vihet në dukje, se në momentin që Mbreti Zog konstatoi se; Italia kishte qëllime të largëta pushtuese ndaj Shqipërisë, ai nuk i pranoi ftesat, kërkesat, ultimatumet apo presionet fashiste italiane, për t’a lidhur përjetësisht Shqipërinë, me të ashtuquajturat “traktate të përbashkëta mbrojtëse”, të cilat ishin instrumente politike të para-pushtimit ushtarak, një “përqafim mbytës i Italisë”, siç do ta cilësonte një studiues i huaj.
Italia ndoshta e paragjykonte Mbretin Zog, si një shtetar që mund të “lëshonte pé, pas një presioni italian kundër vullnetit të tij, ose interesave të veta”.
Brenda këtij paragjykimi, pala taliane kishte menduar se kërcënimi financiar, mund të përdorej si presion që të pranohej përtëritja e Traktatit dhe se; “politika e shtrëngimit të vidave, ndërprerja e ndihmës, d.m.th., pezullimi i derdhjes së këstit të huasë…do të ishin leva e Arkimedit, që do ta thyente Mbretin”. Por këto presione, siç është vërtetuar në shumë dokumente, “nuk arritën ta tundnin nga qëndrimi i tij i pakthyeshëm”.
Është e dëshmuar tashmë me dokumente autentike, se; “nga mesi i muajit shkurt 1939, relatat shiptaro-italiane, morën një kthesë përkeqësimi të mëtejshëm, kur Mbreti i shqiptarëve nisi të luajë me karta të hapura” dhe se përpjekjet e Mbretit Zog, për të denoncuar veprimtarinë subversive italiane, pala italiane kërkoi t’i asfiksojë përmes përpjekjeve të saj, deri edhe “për të eliminuar Mbretin Zog”, si pengesë kryesore ndaj planeve pushtuese.
Nëse Mbreti Zog, do ta kishte “shitur” Shqipërinë, sikurse i fryn këtij avazi historiografia komuniste, atëherë Italia do të vinte në Shqipëri, me jahte turistike. Përkundrazi, është tashmë e njohur botërisht, se Italia e pushtoi Shqipërinë, me një plan të mirë-studiuar ushtarakisht, përmes një operacioni të mirëfilltë ushtarak, ku u angazhuan forcat e njësive të mëdha operative, prej mbi 25.000 ushtarë, qindra avionë luftarakë, dhjetëra luftanije, etj.
Ndërkohë është po ashtu e njohur zyrtarisht qëndresa dinjitoze e ushtrisë dhe e xhandarmërisë shqiptare nën udhëheqjen e major Abaz Kupit, një nga ushtarakët besnikë të Zogut.
Historiografia komuniste, madje edhe ajo e mëvonshme, e ka anatemuar largimin e Mbretit Zog nga Shqipëria, sikur përbënte “braktisje të luftës antifashiste”. Por, me arsyetim të shëndoshë, jo të verbër, do të gjejmë Mbretin Haakon VII-të i Norvegjisë, i cili refuzoi për t’iu nënshtruar presionit gjerman në Luftën e Dytë Botërore, që i kërkoi atij të abdikonte, frymëzoi qëndresën e ushtrisë, mërgoi në Angli dhe u kthye nga mërgimi në Norvegji, në qershor 1945, duke gëzuar kështu nderimin e popullit norvegjez.
Afërsisht të njëjtës peripeci, iu nënshtrua edhe Mbretëresha Vilhelmina, e Holandës. Përkundër, Mbreti Leopold III-të, i Belgjikës, i cili qëndroi qëndroi në vend por, i detyruar nga supremacia ushtarake gjermane, u detyrua të kryejë akt dorëzimi, çka i kostoi një kalvar të gjatë politik e poshtërues, deri në humbjen e fronit.
Mbreti George II-të i Greqisë, Dukesha e Madhe Charlotte e Luksemburgut, Mbreti Peter II-të i Jugosllavisë, Presidenti Edvard Beneš, i Çekosllovakisë dhe Presidenti Vladysłav Raczkievicz, i Polonisë, shkuan në mërgim, gjatë pushtimit nazist të vendeve të tyre.
Askush nuk i shpalli këta krerë shtetesh; “tradhtarë” të vendeve të tyre. Ata thjesht nuk pranuan pushtimin dhe, për rrjedhim, nuk do të pranonin as poshtërimin, që do të pësonin nga një fuqi, dhjetëra herë më e madhe dhe e egër, sikurse ishte Gjermania naziste e Hitlerit.
Atëherë, edhe arsyetimi i shëndoshë i historiografisë shqiptare, duhet ta shkruajë me germa të mëdha se; largimi i Mbretit Zog nga Shqipëria, ishte shprehje e mospranimit të pushtimit, duke i kursyer prestigjit të Shqipërisë dhe të vetes poshtërimin, nga pushtuesit fashistë apo nazistë.
Sikur të pranonim tezën komuniste, se; “Zogu e shiti Shqipërinë”, atëherë do të duhet të pranonim edhe tezën se ai, fare natyrshëm, do të shkonte të vendosej në ndonjë vilë në Itali, ku do ta prisnin me lule. Por, sikurse është e njohur, Zogu nuk shkeli kurrë në Itali, gjatë gjithë jetës së tij.
Përkundër, ai zgjodhi të qëndrojë dhe të punojë për luftën antifashiste, pikërisht në Britani, në shtetin që udhëhoqi luftën kundër fashizmit dhe nazizmit, për të ushtruar angazhimin e tij antifashist e anti-nazist, përmes diplomacisë aktive në Londër dhe aktivizimit të forcave zogiste brenda Shqipërisë, në përkrahje dhe mbështetje të Aleancës së Madhe Antifashiste.
Ndërkohë, forcat besnike të tij në këtë luftë, të udhëhequra nga major Abaz Kupi, vijuan qëndresën antifashiste, pikërisht në periudhën, kur asnjë forcë tjetër politike, nuk e kishte filluar këtë luftë.
Abaz Kupi, ruajti pikërisht trashëgiminë dhe besnikërinë antifashiste të Mbretit, duke vijuar edhe më tej qëndresën antifashiste, duke pranuar njëherësh, të bashkëpunonte edhe me forcat e tjera ushtarake antifashiste të vendit, duke u pranuar për këtë qëndrim e kontribut, si anëtar i barabartë i Shtabit të Përgjithshëm Antifashist, me komandant major Spiro Moisiun, ish-ushtarak i Monarkisë Zogut.
Kështu, historia i ka të gjitha dëshmitë dhe arsyetimet historike, politike, juridike dhe ushtarake, se Mbretëria Shqiptare, ishte promotori i qëndresës dhe Luftës Antifashiste. Sepse historia, nuk bëhet me arsyetime ideologjike, siç e ka bërë për 45 vjet me radhë regjimi komunist i diktatorit Enver Hoxha dhe pasuesit të tij, Ramiz Alia, gjë të cilët fatkeqësisht, vazhdojnë ta bëjnë edhe sot pas 33 vitesh të shembjes së atij regjimi, disa ithtarë të tij, madje me të njëjtin zell!
Prandaj, ashtu sikurse Mbretëria u monumentalizua si shtet, ashtu duhet të monumentalizohet zyrtarisht, në historiografinë që po përgatit Akademia e Shkencave, edhe kontributi antifashist i saj, i Ahmet Zogut dhe i Mbretërorëve shqiptarë. Memorie.al
